De Deense geschiedenis in een notendop

In Denemarken vind je een scala aan eeuwenoude historische plekken. Van kastelen en forten tot koninklijke monumenten en kroonjuwelen. Als een van ’s werelds oudste monarchieën kan de huidige koningin Margrethe II haar afstamming terugvoeren tot de Vikingkoningen Gorm de Oude en Harald Bluetooth. Van een indrukwekkende stamboom gesproken… Maak je klaar voor een reis doorheen de tijd.

Van de prehistorie tot de 20ste eeuw

Aan het einde van de laatste ijstijd rond 10.000 v.Chr. kwamen jagers en vissers uit Zuid- en Oost-Europa het land binnen. In 3000 v.Chr. ontstonden boerderijen op de vlakke, vruchtbare gronden. Eerst vervaardigden de boeren stenen werktuigen en wapens maar later gebruikten ze brons en ijzer. In de ijzertijd hadden de Denen handelsrelaties met het Romeinse Rijk aangeknoopt en dreven ze handel in goederen zoals bont en barnsteen. Het eigenaardige runenscript dat men terugvond op stenen toont aan dat de Deense beschaving zich reeds vroeg onderscheidde van andere ruwe en ongeletterde volkeren.

Tijdens de periode van de 9de tot de 11de eeuw was Denemarken een grootmacht, met de eilanden Jutland, Sjӕlland en Zuid-Zweden als basis. Vikingkoning Gorm de Oude regeerde in de 10de eeuw en wordt erkend als de eerste historische heerser. Zijn heerschappij markeert het begin van de Deense monarchie en het koningshuis. De regering kreeg stilaan meer vorm terwijl het christendom nog geen diepe wortels in het land kon schieten. Onder de macht van zijn zoon, Harald Bluetooth, verenigde het land zich officieel, waarvan het verhaal is vastgelegd op de Jelling runensteen. Hij liet de Denen bekeren tot het christendom hoewel velen nog vasthielden aan enkele heidense tradities en gebruiken.

In 1397 werd met de Unie van Kalmar, Denemarken (incl. Groenland en IJsland), Noorwegen en Zweden samengevoegd tot één enkele monarchie die geregeerd werd door koningin Margrethe I. De Kalmar Unie hield stand tot Zweden in 1523 uiteenviel, het beginpunt van een lange rivaliteit tussen Denemarken en Zweden om de heerschappij in de regio. Omwille van z’n geografische ligging tussen de Noord- en de Oostzee, lag Denemarken in het centrum van een wederzijdse strijd om de controle over de Oostzee. Strategisch en economisch bleek dit een belangrijke plaats te zijn tussen Zweden en Duitsland. Daardoor was Denemarken lang in conflict met Zweden over de controle van Skåneland en met Duitsland over de controle van Sleeswijk en Holstein.

Uiteindelijk verloor Denemarken deze conflicten en gaf het eerst Skåneland af aan Zweden en later Sleeswijk-Holstein aan het Duitse Rijk. Noorwegen werd in de 19de eeuw onafhankelijk en IJsland in de loop van de 20ste eeuw. Dat leidde er toe dat er alleen nog maar een klein kerngebied overbleef, het Denemarken zoals we het nu kennen.

 

Groenland en de Faeröer eilanden werden integraal onderdeel van het Koninkrijk Denemarken. Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd neutraal Denemarken bezet door nazi-Duitsland. Koning Christian X reed elke dag tijdens de 5 jaar durende Duitse bezetting op zijn witte paard door de straten van Kopenhagen, begeleid door slechts één bewaker. De Denen zagen dit als symbool van verzet en een licht in de duisternis. Uiteindelijk bevrijdden Britse strijdkrachten van de geallieerden en het Deense verzet in 1945 het land.

De naoorlogse Deense economie werd steeds internationaler met een toename van de export, een factor die bijdroeg aan de welvaart. Deense designartikelen en -meubels werden wereldwijd populair, samen met Deense spek, boter en andere landbouwproducten.

Denemarken was een van de oprichters van de Verenigde Naties en is nog steeds lid van de militaire alliantie de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO). Ten slotte sloot Denemarken zich aan bij de Europese Unie in 1973.

Een ontmoeting met de koninklijke familie

De volgende generatie vorsten staat intussen klaar: kroonpins Frederik en kroonprinses Mary hebben 4 kinderen waarvan de oudste, Christian, op de 2e plaats staat in rij voor de Deense troon. Kroonprins Frederik is graag gezien door de Deense bevolking, hij is zelfs meer dan eens uitgeroepen tot Deen van het Jaar. Prinses Mary van Denemarken is afkomstig van Australië. Veel Denen beschouwen Mary en Frederik als rolmodellen van een modern Deens gezin dat er een evenwichtige leven-werk balans op na houdt. Zo heeft kroonprins Frederik de afgelopen jaren een Ironman in Kopenhagen afgemaakt en haalt hij vaak met de fiets zijn kinderen op van school, zoals vele andere Deense vaders.
Ook internationaal wordt het kroonprinsenpaar gezien als vertegenwoordigers van de Deense waarden. De huidige koningin, Margrethe II, wordt alom gerespecteerd om haar artistieke capaciteiten en is eveneens erg geliefd onder haar bevolking omdat ze heel ontspannen en nuchter in het leven staat.

De Deense monarchie behoudt haar populariteit vanwege haar vermogen om zich aan te passen aan de moderne wereld en ze besteedt niet veel tijd aan pracht en praal. De Deense vorst heeft volgens de Deense grondwet een beperkte rol in de regering van Denemarken. Maar de familieleden spelen een essentiële, symbolische rol en nemen deel aan vele diplomatieke en liefdadigheidsevenementen als belangrijke ambassadeurs voor het land. Internationaal gezien staan ze aan het hoofd van delegaties die Deense producten en bedrijven promoten.

Het Amaliënborg Paleis - naar Denemarken met Nordic

Amalienborg Paleis is de thuishaven van de Deense koninklijke familie. Dit rococo complex uit de 18e eeuw bestaat uit een plein met het standbeeld van koning Frederik V en vier edele gebouwen. Deze zijn het Paleis van Christian VII waar gasten worden ontvangen, het Paleis van Frederik VIII waar de kroonprins met zijn gezin verblijft, het Paleis van Christian IX waar de koningin verblijft en het Paleis van Christian VIII dat deels gebruikt wordt als verblijfplaats voor prins Joachim en deels als museum.

In het museum beleef je het vorstelijke verleden tot 150 jaar terug. Men presenteert er de privé-interieurs van de meest recente koningen en koninginnen. Elk interieur weerspiegelt de moderne smaak van zijn tijd en de persoonlijkheden van zijn bewoners. In de tuinkamer verken je het koninklijke leven en de monarchie in de 21e eeuw met haar vele taken en tradities en begrijp je wat het betekent om vandaag de dag royal te zijn.

De wisseling van de wacht bij Amalienborg is een favoriete toeristische attractie in Kopenhagen. Elke dag om 11u30 marcheren de koninklijke lijfwachten van de koningin, de Livgarden, vanuit hun nabijgelegen kazerne naar het paleis, waar ze ’s middags de dienstdoende bewakers aflossen.

Het Amaliënborg Paleis
De wissel van de wacht is populair in Denemarken - naar Denemarken met Nordic

Erfgoed en kastelen

Wie zegt dat cultureel erfgoed saai en stoffig is, zal in Denemarken verrast worden door het tegendeel. Breng je innerlijke historicus naar boven en ga op Unesco-jacht. Deze vijf boeiende en kleurrijke sites pronken alvast op de befaamde werelderfgoedlijst.

1. Christiansfeld: Deze stad werd in 1773 gesticht door Duitse Moraviërs uit Herrnhut in opdracht van koning Christian VII. Ze creëerden een stad met een coherente architectuur, een consistent gebruik van bepaalde materialen en kleuren, samen met hun gevoel voor details die voortkomen uit hun sterke christelijke geloof. Het is een van de best bewaarde voorbeelden van de ambachtelijke traditie en de principes van de stedenbouw en architectuur van de Moraviërs in Europa.
2. Par force jachtlandschappen: Ten noorden van Kopenhagen vind je de voormalige jachtterreinen waar koning Christian V en zijn hofhouding in de late 17e eeuw hun favoriete sport beoefenden. Unesco merkt op dat de bosgebieden van Store Dyrehave, Gribskov en Jægersborg dienen als uniek voorbeeld van een ontworpen jachtlandschap, met inbegrip van goed bewaarde jachtbanen die in een rasterpatroon zijn aangelegd, evenals genummerde stenen palen en jachthuizen zoals de Hermitage.
3. Jelling runenstenen: In het pittoreske Jelling bewonder je Europa’s mooiste vondsten uit het Vikingtijdperk. Twee machtige grafheuvels en twee runenstenen verhalen de bekering naar het christendom onder de heerschappij van Gorm de Oude en zijn zoon Harald Bluetooth in de jaren 900. Een van de runenstenen wordt beschouwd als de doopakte van Denemarken aangezien de inscriptie melding maakt van Denemarken als een natie én de Denen als een volk.
4. Roskilde kathedraal: Deze middeleeuwse kathedraal is de laatste rustplaats van bijna 40 leden van de Deense koninklijke familie waardoor de kathedraal een wereldrecordhouder is op het gebied van koninklijke kerkbegrafenissen. Met z’n vele koninklijke kapellen weerspiegelt de kathedraal de veranderende Europese architectuurgeschiedenis van meer dan 800 jaar.
5. Kronborg kasteel: Het beroemdste kasteel van Denemarken uit 1420 is het decor waar Shakespeare Hamlet laat afspelen, onder de naam kasteel Helsingør (de stad waar Kronborg gelegen is).
Verborgen in de donkere crypten en catacomben onder het kasteel ontmoet je Holger de Deen (Holger Danske), een imposant stenen standbeeld en een legendarische figuur in de Deense cultuur.
Elke zomer vinden er optredens van Shakespeares grootste toneelstukken plaats.

Koning(in) voor één dag

Treed je liever in de voetstappen van de échte royals en hun wereld van pracht en praal? Dan sommen we graag enkele niet te missen kastelen van Denemarken voor je op.

1. Frederiksborg: Kasteel Frederiksborg is het grootste renaissancekasteel in Scandinavië en een van de bekendste Deense kastelen. Schilderachtig gelegen op 3 eilanden, omgeven door een meer en kleurrijke tuinen. Het is onder meer de thuisbasis van het National History Museum. Tijdens de 17e eeuw werd het kasteel vaak gebruikt als koninklijke residentie en nog steeds worden de Deense koningen en koninginnen in de kapel gezalfd.
2. Egeskov: Een van de best bewaarde waterburchten van Europa is idyllisch gelegen in een historische tuin. Hoewel het kasteel nog steeds bewoond is, kan je in enkele zalen, waaronder de ridderzaal, een kijkje nemen. Bezoek tentoonstellingen met oldtimers, motoren en vliegtuigen en bekijk het grootste en mooiste poppenhuis ter wereld van dichtbij. Een uniek droompaleis met meer dan 3000 stukken gemaakt voor Titania, koningin der feeën, en prins Oberon met hun zeven feeënkinderen.
3. Christiansborg: Tot in de late 18e eeuw diende Christiansborg als koninklijk paleis. Tegenwoordig herbergt het Deense parlement waarbij de koninklijke familie er nog steeds bepaalde evenementen laat plaatsvinden.
Door de populaire Deense tv-serie Borgen heeft het paleis internationaal meer belangstelling gekregen.
Vergeet niet het uitzicht vanaf de toren te bewonderen en de ruïnes onder het paleis, die dateren uit de jaren 1100, te ontdekken.
4. Rosenborg: In het hart van Kopenhagen loop je door het toneel van 400 jaar koninklijke geschiedenis in Rosenborg kasteel. In het begin van de 17e eeuw werd dit kasteel gebouwd onder Christian IV. Binnen vind je de Deense kroonjuwelen en koningstronen en buiten wandel je door de weelderige tuin. Ook de lokale bevolking zoekt graag een rustig plaatsje uit om de drukte van de stad even te ontlopen.
5. Fredensborg: Het paleis is de meest gebruikte residentie van de regerende koning(in). Het elegante barokke kasteel wordt vaak het Versailles van Denemarken genoemd. Koning Frederik IV gaf de naam Vredespaleis n.a.v. de herdenking van het einde van de Grote Noordelijke Oorlog in 1722. Tegenwoordig doet het vaak dienst voor grote officiële staatsbezoeken en familie-evenementen van de koninklijke familie.
6. Nyborg: Nyborg kasteel dateert uit de laatste helft van de 12e eeuw en werd gebouwd als onderdeel van de verdediging tegen de Wenden. Al snel kreeg het ook een politieke rol en werden er veel belangrijke bijeenkomsten gehouden zoals het Danehof. Hier werd het eerste parlement gevormd en werd de eerste Deense grondwet ondertekend. In juli vindt er jaarlijks een grote middeleeuwse markt en festival plaats.
7. Koldinghus: In het centrum van Kolding in Oost-Jutland staat het koninklijk kasteel dat in 1268 werd gebouwd om de grens te bewaken. Kinderen kunnen zich verkleden in renaissancekledij, op schattenjacht gaan en een training volgen aan het koninklijk hof.

Wall of Danish fame

  • Hans Christian Andersen (1805-1875): De beroemdste Deense auteur schreef toneelstukken, romans, gedichten, reisboeken en autobiografieën, maar het waren sprookjes die hem wereldberoemd maakten. Andersens verhalen zijn geliefd bij jong en oud over de hele wereld. Zijn werken zijn dan ook vertaald in 160 talen. Tot zijn bekendste werken behoren “Het lelijke eendje”, “De kleine zeemeermin” en “Duimelijntje”.

 

  • Søren Kierkegaard (1813-1855): Kierkegaard wordt beschouwd als een van de grootste filosofen van zijn eeuw en als invloedrijke theoloog. Zijn boeken Either/Or, Fear and trembling en The Concept of Anxiety behoren tot zijn meesterwerken. Kierkegaard wordt algemeen erkend als de vader van het existentialisme door zijn geloof dat de hoogste taak van het menselijk bestaan was om zichzelf te worden in ethische en religieuze zin.

 

  • Niels Bohr (1885-1962): Als natuur- en scheikundige publiceerde Bohr als eerste een theorie waarin hij de opbouw van atomen beschreef. Mede dankzij deze atoomtheorie wordt hij gezien als een van de grondleggers van de atoomfysica. In 1922 ontving hij de Nobelprijs voor Natuurkunde.
  • Karen Blixen (1885-1962): Blixen is misschien wel de grootste Deense schrijfster van de 20ste Haar memoires over haar leven en voorliefde voor Afrika werden gebundeld in “Out of Africa”. De verfilming van het boek won verschillende Oscars. In haar thuisland wordt ze vooral bemind om haar boek “De Zeven Gotische Verhalen”. Ze is meermaals in aanmerking gekomen voor de Nobelprijs voor Literatuur.

 

  • Arne Jacobsen, Jørn Utzon & Bjarke Ingels: Deze rij toonaangevende creatieve Denen drukten op hun eigen manier een stempel op Deense architectuur en design. Arne Jacobsen (1902-1971) verwierf faam als meubelontwerper voor zijn Mier-, Zwaan- en Ei-stoelen. Naast hun elegante vormgeving zijn ze ergonomisch ontworpen en comfortabel om in te zitten. Ironisch gezien, vind je de bekendste Deense architecturale parel niet in Denemarken maar in Australië terug. Jørn Utzon (1918-2008) ontwierp een baanbrekend bouwwerk: het Sydney Opera House. Utzon kon het gebouw in 2005 nog op de Unesco werelderfgoedlijst zien staan, een zeldzame eer. Deense architectuur werd in de 21e eeuw over de hele wereld populair onder leiding van Bjarke Ingels (1974-…) van BIG. Door zijn holistische aanpak en onconventionele manier van bouwen, creëert hij geweldige plaatsen en gebouwen die afhankelijk zijn van duurzame energie. Hij won reeds verscheidene prijzen en in 2016 noemde Time Magazine Bjarke Ingels een van de 100 meest invloedrijke mensen ter wereld.

Ontdek de rijke Deense geschiedenis

Zweden Denemarken Zomer 13 dagen

Hotell & Stuga Zuid

Unieke combinatiereis van Denemarken met Zuid-Zweden.…

Denemarken Zomer 14 dagen

Charme & historie

Ontdek tijdens deze reis de verschillende indrukwekkende historische sites van Denemarken en zijn charmante stadjes.…

Denemarken Zomer 12 dagen

Hygge i Danmark

Word ondergedompeld in de Deense gastvrijheid en gezelligheid op deze rondreis via authentieke hotelletjes.…

Denemarken Zomer 12 dagen

Familiepret Denemarken

Deze rondreis in kindvriendelijk Denemarken is perfect geschikt voor elk gezin dat geschiedenis en natuur graag afwisselt met een hele hoop pret.…

Denemarken Zomer 8 dagen

Fietsvakantie Fyn

Deze reis neemt je per fiets mee doorheen Fyn (Funen), beter bekend als de tuin van Denemarken. Ontdek de culinaire en historische parels die dit eiland te bieden heeft.…

Denemarken Zomer 8 dagen

Stedentrip Denemarken

Verken met de trein 3 van Denemarkens meest veelzijdige, charmante en historische steden.…

Denemarken Zomer 11 dagen

Dansk Tur via Hotels

Maak kennis met de charmante dorpjes, spectaculaire kliffen, moderne steden en de rijke Deense geschiedenis…

Op de hoogte blijven?

Ontvang nieuws van onze bestemmingen in je mailbox
en ontdek als eerste onze promoties